Trẻ còi xương suy dinh dưỡng là gì? Nguyên nhân và cách phát hiện

Trẻ còi xương suy dinh dưỡng được mô tả là khi cơ thể không đủ dưỡng chất về protein, các năng lượng và các dinh dưỡng cần thiết. Nguyên nhân chủ yếu gây ra là do lượng hấp thu thực phẩm bị giảm hoặc cũng có thể là do bị bệnh về gen hoặc môi trường sống tác động. 

Trẻ còi xương suy dinh dưỡng được hiểu là tình trạng trẻ không đạt chiều cao bình thường ở các độ tuổi và giới tính. Thể hiện sự thiếu hụt lâu dài dinh dưỡng hoặc bị nhiễm khuẩn lặp đi lặp lại. Dẫn đến thiếu hụt các dưỡng chất nuôi cơ thể kéo dài gây ra bệnh trẻ còi xương suy dinh dưỡng

Nguyên nhân

Còi xương suy dinh dưỡng ảnh hưởng đến 155 triệu trẻ có độ tuổi dưới 5 tính toàn thế giới. Số liệu năm 2016 ở Việt Nam, tỷ lệ này là 24,3%. Thể hiện rõ cứ 4 trẻ dưới 5 tuổi thì có 1 trẻ mắc phải bệnh trẻ còi xương suy dinh dưỡng.

Tình trạng trẻ còi xương suy dinh dưỡng đang dần phổ biến
Tình trạng trẻ còi xương suy dinh dưỡng đang dần phổ biến

Các yếu tố ảnh hưởng đến trẻ còi xương suy dinh dưỡng được xác định là do: cân nặng lúc sinh thấp, sự săn sóc của mẹ bé, tình trạng kinh tế gia đình, tình trạng dinh dưỡng lúc mang bầu của mẹ và một số tình trạng bệnh lý khác như tiêu chảy, sốt… 

Một số chứng minh khoa học đã cho thấy cân nặng lúc mới sinh thấp ảnh hưởng rất cao trong việc gây ra trẻ suy dinh dưỡng thấp còi sau này. Trình độ chăm sóc của mẹ có liên quan về kiến thức chăm sóc nuôi dưỡng trẻ của bà mẹ. Các gia đình ở nông thôn điều kiện kinh tế kém hơn nên trẻ có nguy cơ mắc suy dinh dưỡng thấp còi cao hơn do tiếp cận lượng lương thực thực phẩm hạn chế, thiếu hụt chất dinh dưỡng.

Ảnh hưởng khi trẻ bị suy dinh dưỡng thấp còi

Trẻ suy dinh dưỡng còi xương là một trong các yếu tố làm tăng tỉ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh. Khi bị sẽ làm giảm sức khỏe, việc này ảnh hưởng lớn đến quá trình phát triển. Khi trưởng thành làm giảm khả năng tiếp thu và năng suất lao động, dễ bị các bệnh đái tháo đường, ung thư …. Hầu hết các trường hợp trẻ còi xương suy dinh dưỡng xảy ra trước khi trẻ 3 tuổi là hậu quả của việc không nhận đủ thức ăn và chất lượng thức ăn không đảm bảo.

Trẻ bị suy dinh dưỡng đối mặt với nhiều tác hại sau này
Trẻ bị suy dinh dưỡng đối mặt với nhiều tác hại sau này

 Thiếu ăn, bệnh tật đói nghèo là một trong những nguyên nhân trực tiếp gây ra bênh trẻ còi xương chậm lớn. Để kịp thời phát hiện và có hướng giải quyết hiệu quả tốt nhất, các biện pháp phòng chống trẻ suy dinh dưỡng thấp còi cần được tiến hành sớm.

Thời gian tốt nhất là trong giai đoạn “cửa sổ cơ hội”: Từ là 1000 ngày đầu tiên của trẻ từ khi trong bào thai cho đến được 2 tuổi. Trẻ em sẽ đạt được chiều cao tối đa nếu được nuôi dưỡng trong môi trường lành mạnh, hưởng các dịch vụ y tế, chế độ dinh dưỡng theo tháp dinh dưỡng trẻ em và chăm sóc đúng cách, khoa học

Các yếu tố ảnh hưởng đến dinh dưỡng của trẻ

Gen di truyền và môi trường sống

Chiều cao của trẻ phụ thuộc vào gen di truyền và các yếu tố môi trường như chế độ dinh dưỡng. Dinh dưỡng được xem là một trong những yếu tố bên ngoài quan trọng để hạn chế trẻ còi xương suy dinh dưỡng. Theo ước tính của các nhà khoa học, chiều cao khi trưởng thành của trẻ sẽ tăng trung bình khoảng 77 cm tính từ  khi chiều cao khi trẻ 3 tuổi. 

Giai đoạn 1000 ngày đầu đời (từ khi mẹ mang thai đến khi bé tròn 2 tuổi) được xem là giai đoạn cơ bản đảm bảo cho sự tăng trưởng về thể chất trí tuệ, phát triển sau này của trẻ. Tăng cường dinh dưỡng và thực phẩm bổ sung đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là những can thiệp có tác động tích cực đến chiều cao của trẻ. Đối với trẻ còi xương suy dinh dưỡng, việc bổ sung vitamin A, sắt/acid folic, kẽm, i ốt, canxi, đa vi chất có thể coi là hiệu quả giúp trẻ bắt kịp đà tăng trưởng.

Dinh dưỡng bà mẹ khi mang thai 

Dinh dưỡng trước và trong và sau khi mang thai ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của trẻ. Nếu bà mẹ có một chế độ dinh dưỡng không đầy đủ, tình trạng dinh dưỡng kém của người mẹ sẽ làm hạn chế tăng trưởng của thai nhi. Do đó, ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của não bộ.

Dinh dưỡng khi mẹ mang thai rất quan trọng tới trẻ
Dinh dưỡng khi mẹ mang thai rất quan trọng tới trẻ

Mẹ không có đủ dưỡng chất nuôi thai sẽ làm tăng nguy cơ sinh trẻ thiếu cân, trẻ còi xương suy dinh dưỡng và sảy thai. 

Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ

Sữa mẹ là thức ăn lý tưởng và tốt nhất cho trẻ sơ sinh. Sữa có đầy đủ tất cả lượng carbohydrate, protein, chất béo và vitamin giúp cho chức năng tế bào tối ưu và tăng trưởng.

Hơn nữa, sữa mẹ cũng chứa các kháng thể để giúp hệ miễn dịch vốn còn non nớt và dễ bị tổn thương của bé chống lại sự xâm nhập của các bệnh tật và viêm nhiễm như viêm phổi và tiêu chảy. Nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu giúp cải thiện sức khỏe và sự phát triển của trẻ. Để đảm bảo được một chế độ dinh dưỡng tốt nhất bạn có thể tìm hiểu về tháp dinh dưỡng cho trẻ

Phát hiện trẻ còi xương suy dinh dưỡng

Phát hiện trẻ còi xương suy dinh dưỡng bằng cách đo chiều cao đứng của trẻ và sử dụng biểu mẫu chuẩn tăng trưởng của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) để xác định tình trạng của trẻ

Đo chiều dài và đo chiều cao đứng với trẻ từ 24 tháng tuổi trở lên, kết quả đo được so sánh với chuẩn tăng trưởng của WHO theo từng lứa tuổi (tính theo tháng). Trẻ suy dinh dưỡng còi xương khi chiều cao của trẻ thấp hơn so với mức tiêu chuẩn của trẻ cùng tuổi, cùng giới. 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *